Polikistik Over Sendromu Her 10 Kadından Birini Etkiliyor Doç Dr Gencer’den Kritik Uyarılar

Doç. Dr. Fatma Ketenci Gencer, doğurganlık çağındaki kadınların yaklaşık yüzde 10-13’ünü etkileyen Polikistik Over Sendromu (PCOS) hakkında kritik açıklamalarda bulundu. Hormonal bir bozukluk olan PCOS, yumurtalık kistleri, adet düzensizliği, tüylenme, akne ve kısırlık gibi belirtilerle ortaya çıkıyor. Gencer, hastalığın tanı ve tedavi süreçlerine ilişkin önemli uyarılarda bulundu.

Doç. Dr. Gencer, Polikistik Over Sendromu’nu metabolik bir hastalık olarak tanımladı. Hastalığın temelinde insülin direnci ve artmış androjen yükü bulunduğunu belirtti. Farklı yaş gruplarında farklı şikayetlerle başvuru yapıldığını, ergenlik döneminde kıllanma ve adet düzensizliğinin öne çıktığını aktardı. Üreme çağındaki hastaların ise daha çok kısırlık sorunlarıyla hekime başvurduğunu ifade etti.

PCOS tanısı için Rotterdam Kriterleri kullanılıyor. Bu kriterler, ultrasonda görülen çok sayıda olgunlaşmamış yumurtacık, artmış sivilcelenme veya kıllanma ve düzensiz adet görme durumlarından en az ikisinin varlığını gerektiriyor. Gencer, kesin bir tedavisi bulunmadığını, bu nedenle şikayetlere yönelik kişiye özel tedavi planlandığını vurguladı.

PCOS Tedavi Yaklaşımları ve İlişkili Riskler

Sendromun altında yatan insülin direncine dikkat çeken Doç. Dr. Gencer, bu durumun hastalarda ilerleyen dönemlerde şeker hastalığı riskini artırdığını ifade etti. Ayrıca gebelik döneminde gebeliğe bağlı şeker ve hipertansiyonun PCOS’lu kadınlarda daha sık görüldüğünü belirtti. Bu komplikasyonlardan kaçınmak için kilo vermek, yaşam tarzı değişiklikleri, Akdeniz diyeti gibi beslenme düzenlemeleri ve insülin hassasiyetini artıran medikal tedaviler öneriliyor.

İlerleyen dönemde insülin direncine bağlı diyabet, kalp hastalığı ve hipertansiyon gibi durumlar PCOS hastalarında daha sık görülüyor. Östrojen fazlalığı nedeniyle rahim iç duvarı (endometrium) ve meme kanseri riskinin bir miktar arttığını dile getirdi. Bu hasta grubunda düzenli takibin hayati önem taşıdığını vurguladı.

PCOS ve Gebelik İhtimali

Doç. Dr. Gencer, “PCOS hastası kesinlikle çocuk sahibi olamaz” şeklindeki yaygın inanışın doğru olmadığını belirtti. Önemli olanın yumurtlamayı baskılayan insülin direnci gibi faktörleri ortadan kaldırmak olduğunu söyledi. Yaşam tarzı değişiklikleri veya insülin hassasiyetini artıran ilaçlarla yumurtlamanın sağlanabileceğini aktardı. Bu sayede spontane gebeliklerin mümkün olabildiğini vurguladı.

Spontane gebelik sağlanamazsa yumurta çatlatma tedavileri denenebilir. Bu yöntemler de başarısız olursa tüp bebek tedavisine başvurulabileceğini dile getirdi. Gencer, tüp bebek tedavisinde PCOS hastalarının diğer gruplara göre daha yüksek gebelik şansına sahip olduğunu ekledi.

Türkiye’deki ve yurt dışındaki PCOS oranlarının benzer olduğunu, her 10 kadından birinde görüldüğünü ifade etti. Yılda bir kadın doğum muayenesinin yeterli olduğunu, ancak 45-50 yaş bandında anormal ve fazla adet kanamalarının asla göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguladı. Bu belirtilerde derhal kadın doğum hekimine başvurulması gerektiğini belirtti.

Meme sağlığına da değinen Gencer, 40 yaşından sonra standart tarama prosedürlerine ek olarak PCOS hastalarında daha erken başlanabileceğini söyledi. Kadınların kendi meme muayenelerini düzenli yapması gerektiğini aktardı. Herhangi bir kitle tespitinde acilen hekime başvurmanın önemini vurguladı.

İnsülin direncini kırmanın en önemli yollarından birinin kilo vermek olduğunu yineledi. Kilo vermenin birçok hastada tek başına yumurtlamayı geri getirebildiğini ve spontane gebelik sağlayabildiğini belirtti. Polikliniklerde en sık karşılaşılan hasta gruplarından birinin PCOS olduğunu ekledi.

PCOS tanısı alan kişilerin durumun farkında olması, gerekli takip ve kontrolleri aksatmaması büyük önem taşıyor. Ailede diyabet, hipertansiyon veya kalp hastalığı öyküsü varsa daha temkinli davranılması, yıllık rutin kontrollerin yapılması hekim takibinde kalınması gerektiği belirtildi.

• #Fatma Ketenci Gencer
• #Polikistik Over Sendromu