FAO Gıda Fiyat Endeksi Mayıs Ayında Geriledi Tahıl Fiyatları Yükseldi
FAO’nun mayıs ayı raporuna göre küresel gıda fiyatları gerilerken, tahıl fiyatlarındaki artış dikkat çekti. Uzmanlar, hava koşulları ve girdi maliyetlerinin risk oluşturduğunu belirtiyor.
Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından açıklanan verilere göre, küresel gıda ürünlerinin uluslararası fiyatlarını izleyen FAO Gıda Fiyat Endeksi, mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 0,2 oranında düşerek 130,8 puan olarak kaydedildi. Endeks, geçen yılın aynı dönemine kıyasla ise yüzde 2,9’luk bir artış gösterdi.
Tahıl Fiyatlarındaki Artışın Nedenleri
Mayıs ayında Tahıl Fiyat Endeksi, nisan ayına göre yüzde 2,6 oranında artış göstererek geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 5 seviyesinde seyretti. Bu artışta küresel çapta yükselen yakıt ve gübre maliyetleri ile olumsuz hava koşulları etkili oldu. Küresel buğday fiyatları aylık bazda yüzde 3,4, yıllık bazda ise yüzde 7,8 oranında yükseldi. Mısır fiyatları aylık yüzde 1,9 artarken, Asya’daki hava koşullarıyla ilgili endişeler ve ham petrol fiyatlarındaki yükselişin etkisiyle pirinç endeksi yüzde 2,7 arttı.
Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi, bir önceki aya göre yüzde 4,6 gerileyerek 2026 yılının ilk aylık düşüşünü kaydetti. Küresel ithalat talebinin zayıflayacağı beklentisi ve ham petrol piyasasındaki belirsizlikler palm yağı fiyatlarını düşürürken, soya yağı, kanola ve ayçiçeği yağı fiyatlarında arz durumuna bağlı değişkenlikler gözlemlendi.
Şeker Fiyat Endeksi ise mayıs ayında yüzde 7,5’lik bir yükseliş kaydetti. Brezilya’da şeker kamışı üretiminin daha büyük bir kısmının etanol üretimine yönlendirileceği beklentisi ve El Nino hava olayının Hindistan ile Tayland’daki üretime yönelik oluşturduğu riskler fiyatları yukarı çekti.
FAO Süt Ürünleri Fiyat Endeksi, uluslararası tereyağı fiyatlarındaki gerilemenin etkisiyle bir önceki aya göre yüzde 0,5 düştü. Peynir fiyatları genel olarak sabit kalırken, yağsız süt tozu fiyatlarında artış yaşandı. Et fiyatlarında ise Çin ve ABD’den gelen güçlü ithalat talebinin etkisiyle büyükbaş hayvan eti fiyatları yükselirken, Avrupa Birliği’ndeki bol arz ve zayıf talep nedeniyle domuz eti fiyatları geriledi. FAO Et Fiyat Endeksi, yüzde 0,1 ile sınırlı bir artış kaydetti.
FAO Piyasalar ve Ticaret Birimi Direktörü Boubaker Ben-Belhassen, küresel gıda emtia piyasalarının genel olarak dirençli kaldığını, ancak yükselen tahıl fiyatlarının hava koşullarına bağlı risklere, enerji ve girdi piyasalarındaki aksamalara karşı kırılganlığı artırdığını belirtti. Ben-Belhassen, Hürmüz Boğazı dahil olmak üzere önemli ticaret yollarını etkileyen belirsizliklerin gübre kullanımını azaltabileceğini ve gıda fiyatları üzerinde ek baskı oluşturabileceğini vurgulayarak, bu durumun uluslararası koordineli eylem ihtiyacını artırdığını ifade etti.
Küresel Tahıl Üretiminde Revizyon
FAO, küresel üretim, tüketim, ticaret ve stok eğilimlerini değerlendiren Tahıl Arz ve Talep Özeti Raporu’nu da yayımladı. Rapora göre, küresel tahıl üretiminin 2026/2027 sezonunda, buğday hasadındaki düşüşün etkisiyle yıllık bazda yüzde 2 azalarak 2 milyar 982 milyon tona gerilemesi bekleniyor. Küresel tahıl kullanımının ise 2026/2027 döneminde yüzde 0,6 oranında artacağı tahmin ediliyor. Dünya tahıl stoklarının pirinç envanterindeki düşüş nedeniyle yüzde 0,3 oranında hafif daralma göstermesi, küresel tahıl stok-kullanım oranının ise yüzde 31,7 ile önceki seviyesine yakın kalması öngörülüyor.
Yorum Yap