Küresel Piyasalar Orta Doğu Barış Umuduyla Yükseldi
ABD-İran görüşmelerinden sızan olumlu sinyaller, Orta Doğu’da kalıcı barış beklentilerini güçlendirdi. Bu iyimserlik, küresel piyasalara hızla yayıldı.
ABD ile İran arasında yürütülen görüşmelerde kalıcı barışa dair yükselen umutlar, küresel piyasalarda belirgin bir iyimserlik dalgası yarattı. Washington ve Tahran’dan gelen açıklamalar, uzlaşı olasılığını güçlendirirken, bu durum petrol fiyatlarında düşüşe, hisse senedi piyasalarında ise yükselişlere neden oldu. Gelişmeler, Orta Doğu’da istikrar beklentilerini artırdı.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın anlaşmayı çok istediğini belirtti. Trump, son 24 saatte İran ile çok verimli görüşmeler yaptıklarını ifade etti. Bir anlaşmaya varılmasını “çok muhtemel” olarak değerlendirdi. İran ise Hürmüz Boğazı ve bölge sularındaki gemilerin ihtiyaçlarını karşılamaya hazır olduğunu duyurdu.
Bu gelişmeler, kalıcı bir barışın Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatlarını hızlandıracağı beklentisini doğurdu. Petrol fiyatları bu öngörüyle geriledi. Aynı zamanda güçlü şirket bilançoları da piyasalardaki olumlu havayı destekledi.
Brent petrolün varil fiyatı, altı işlem gününün ardından ilk kez 100 doların altına indi. Gün sonunda yüzde 7,8 düşüşle 100,4 dolardan işlem gördü. Petrol fiyatlarındaki bu geri çekilme, merkez bankalarının gelecekteki “şahin” adımlarına yönelik endişeleri hafifletti.
ABD Ekonomisi ve Piyasalar
ABD’de dün açıklanan ADP özel sektör istihdamı verisi beklentileri karşılamadı. Ancak ülkedeki iş gücü piyasasının hareketlendiğine işaret etti. Nisan ayında özel sektör istihdamı 109 bin kişi arttı. Bir önceki ay 62 bin kişi yükselmişti.
Analistler, ABD iş gücü piyasasında gözlenen ivmelenmenin ekonomik aktivitenin dayanıklılığını koruduğunu belirtti. Bu görünümün Fed’in enflasyon ile resesyon arasındaki politika ikilemini hafifletebileceğini ifade ettiler. Söz konusu gelişmeler, varlık fiyatlarında belirgin hareketlere yol açtı.
ABD’de tahvil getirileri, Fed’e ilişkin “şahin” beklentilerin fiyatlamalardan çıkmasıyla geriledi. Petrol fiyatlarındaki düşüş de enflasyonist baskıların hafifleyeceği tahminlerini güçlendirdi. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi dün yaklaşık 8 baz puan düşüşle yüzde 4,35’e indi.
Altının onsu, dolardaki zayıflama ve tahvil faizlerindeki geri çekilmeyle dün yüzde 2,9 artış kaydetti. Altın 4 bin 691 dolara çıktı. Ons altın şu sıralarda da yüzde 0,3 kazançla 4 bin 704 dolardan alıcı buluyor.
Kurumsal tarafta, çip şirketi Advanced Micro Devices (AMD), güçlü kar ve gelir bildirdi. Şirket, piyasaların kapanışının ardından yayımladığı bilançosunda mevcut çeyreğe dair gelir tahminlerinin beklentileri aştığını açıkladı. AMD’nin hisseleri dün yüzde 18,6 değer kazandı.
Bu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 1,46, Nasdaq endeksi yüzde 2,03 ve Dow Jones endeksi yüzde 1,24 arttı. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne pozitif bir başlangıç yaptı.
Avrupa ve Asya Piyasalarında Son Durum
Avrupa borsaları dün Orta Doğu’da esen barış rüzgarları ve enerji maliyetlerinin azalacağı beklentisiyle alıcılı seyretti. Orta Doğu’daki gerilimlerin enerji kanalı üzerinden bölge ekonomilerini tehdit ettiği bu dönemde, kalıcı bir barışın süregelen enflasyon ve büyüme risklerini törpüleyeceği öngörülüyor.
Euro Bölgesi’nde mart ayı üretici enflasyonu aylık bazda yüzde 3,4 ile Ağustos 2022’den bu yana en hızlı yükselişi gösterdi. Verinin alt kalemleri incelendiğinde enerji maliyetlerindeki yükseliş öne çıktı. Bu durum Avrupa Merkez Bankası’na (ECB) yönelik “şahin” beklentileri pekiştirdi.
Para piyasalarındaki fiyatlamalar, ECB’nin yüzde 65 ihtimalle haziran toplantısında faiz artırımına gidebileceğini gösterdi. İngiltere’de bugün halk yerel seçim için sandığa gitti. Yerel seçimlerin siyasi belirsizliğe yol açmasından kaynaklanan tahvil faizlerindeki satış baskısı, dün yerini alımlara bıraktı.
İngiltere’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,1’e çıkmasının ardından yüzde 4,94’e geriledi. Bu gelişmelerle İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 2,15, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 2,12, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 2,94 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 2,35 yükseldi.
Asya borsalarının genelinde alıcılı bir seyir hakim oldu. Üç günlük tatil sonrası yeniden işleme açılan Japonya borsalarında sert yükselişler dikkati çekti. Bölgede ABD-İran arasında bir anlaşma sağlanacağına yönelik beklentiler risk iştahının yüksek seyretmesinde etkili oldu.
Anlaşma ile Hürmüz Boğazı’ndan gemi geçişlerinin artacağı düşünülüyor. Bu durum, enerjide çoğunlukla ithalata bağımlı Asya ekonomileri için rahatlatıcı bir etken olabilir. Japonya Merkez Bankası (BoJ) 18-19 Mart’taki para politikası kurulu toplantısının tutanaklarını yayımladı.
Tutanaklara göre, üyelerin çoğu, ABD/İsrail-İran Savaşı kaynaklı enerji şokunun uzaması durumunda faiz oranlarını artırma ihtiyacı duyuyor. Bir üye BoJ’un faizleri “uzun aralıklarla” artırmaması gerektiğini söyledi. Diğeri ise Orta Doğu çatışmasının ekonomide herhangi bir bozulma belirtisi göstermemesi durumunda merkez bankasının tereddüt etmeden faiz artırması gerekeceğini belirtti.
Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 5,7, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 0,1, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,6 ve Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,3 yükseldi.
Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 2,91 değer kazanarak 14.917,43 puanla rekor seviyeden tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,4 yükseldi.
Dolar/TL dünü 45,2130’dan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 45,2360’tan işlem görüyor. Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistiklerinin takip edileceğini belirtti. Yurt dışında ise Almanya’da fabrika siparişleri, Avro Bölgesi’nde perakende satışlar ve ABD’de haftalık işsizlik maaşı başvuruları izlenecek.
Yorum Yap